De pelgrimsroute van de stad David getuigt van de Joodse geschiedenis, identiteit en verankering in het land
In dit artikel:
Op 9 december spraken voormalige IDF-woordvoerder majoor (res.) Doron Spielman en de Amerikaanse politicus Mike Huckabee tijdens een bijeenkomst in de Nationale Bibliotheek van Israël in Jeruzalem over de archeologische opgravingen in de Stad van David en vooral over de herontdekte pelgrimsroute uit de tijd van de Tweede Tempel. De pelgrimsweg, die de Siloah-vijver verbindt met de Tempelberg en direct ten zuiden van de Oude Stad loopt, werd op 15 september voor het publiek geopend; de ceremonie werd bijgewoond door onder meer premier Benjamin Netanyahu en senator Marco Rubio. De weg wordt gezien als een van de belangrijkste recente vondsten omdat Joodse pelgrims er tweeduizend jaar geleden tijdens de grote feesten naartoe trokken.
Spielman, die meer dan twintig jaar betrokken is bij de ontwikkeling van de Stad van David en tot de eersten behoorde die delen van de route ontdekten, beschreef de vondst als emotioneel en ingrijpend. Hij herinnerde zich het moment waarop hij door een oude watertunnel kroop en de treden van de pelgrimsroute zag. Kort nadat het nieuws uitkwam, ontstond er directe tegenreactie: sommige Arabische medewerkers verschenen niet meer op het werk en hun namen werden op telefoorpalen aangebracht als duidelijke dreigementen. Volgens Spielman zagen tegenstanders vroeg in dat de route toeristische en religieuze aantrekkingskracht zou hebben die concurreert met islamitische pelgrimsbestemmingen.
De opgraving heeft zowel lokaal als internationaal veel verzet opgeroepen. Lokale NGO’s, gesteund door Europese financiering, dienden klachten in bij het Israëlische Hooggerechtshof. De oppositie beweerde onder meer dat er sprake zou zijn van verdrijving van Arabische bewoners en dat de opgravingen bedoeld zouden zijn om de positie van de Al-Aqsa-moskee te ondermijnen. Toen die acties geen succes hadden, werd UNESCO ingeschakeld en uitte ook de toenmalige Amerikaanse regering kritiek, met name over de bewoning van 25 woningen in de Davidstad, aldus Spielman.
Sprekers legden uit waarom de site niet louter archeologisch van belang is maar ook symbolisch: zij zien de pelgrimsroute en andere vondsten als tastbaar bewijs van de historische Joodse band met het land Israël. Eylon Levy, die het gesprek modereerde, benadrukte dat die historische claim lange tijd onbetwist was, maar dat de opkomst van moderne Palestijnse narratieven van ontheemding de zaak politiek heeft gemaakt. Levy stelde de vraag of duurzame vrede mogelijk is als buurlanden de historische aanspraken van het Joodse volk niet erkennen.
Huckabee verbond de archeologische ontdekkingen expliciet met het christelijke geloof: hij noemde de Bijbel de oorspronkelijke 'kadasterregistratie' en zei dat erkenning van de historische realiteit van Israël ook voor christenen het fundament van hun geloof bevestigt. Hij pleitte er verder voor de geschiedenis actief te vertellen en jonge mensen te bereiken, vooral via sociale media, waar volgens hem de publieke strijd vandaag wordt gevoerd. Huckabee waarschuwde dat het nalaten van een krachtige communicatie over de Joodse geschiedenis heeft geleid tot een ongelijk PR-veld waarin tegenstanders hun verhaal langvaardig hebben opgebouwd.
Beide sprekers concludeerden dat Israël actief en onbevreesd zijn eigen verhaal moet verdedigen: zowel door feitelijke presentatie van archeologisch bewijs als door moderne communicatiestrategieën. Spielman riep op tot zelfbewuste verhalende inzet om aanhoudende aantijgingen te pareren; Huckabee benadrukte het belang van zingeving en overtuiging om de volgende generatie aan te spreken. De bijeenkomst liet zien hoe archeologie, religie, politiek en media elkaar raken in de controverse rond de Stad van David en de bredere discussie over historische aanspraken in Jeruzalem.