Nieuwe race van Iran om de bom
In dit artikel:
Het Iraanse leiderschap beschouwt kernwapens volgens dit opiniestuk niet louter als een strategisch wapen, maar als een existentiële en ideologische troef: een middel om het voortbestaan van het regime te verzekeren, zijn regionale invloed af te dwingen en, in uiterste interpretatie van hun revolutie-ideaal, Israël definitief te kunnen uitschakelen. Die ambitie zou de laatste tijd aan urgentie hebben gewonnen na de recente twaalfdaagse oorlog met Israël in juni, toen Teheran volgens de auteur de militaire tekortkomingen van zijn eigen machten en proxy’s pijnlijk duidelijk zag in contrast met de capaciteiten van Israël en de VS.
Externe druk — aangescherpte Amerikaanse sancties en groeiende diplomatieke isolatie — en het verlies van invloed in de regio na de verzakking van de Syrische machtsbasis onder Assad verzwakken Iran’s positie van Ham tot Libanon. Intern kampt het regime met brede onvrede door hoge werkloosheid, inflatie, verslechterende levensomstandigheden en een ernstige watercrisis die landbouw, industrie en sociale stabiliteit bedreigt. Die combinatie van interne onrust en externe isolatie zou de leiders ertoe aanzetten nucleaire bewapening te zien als de ultieme verzekering tegen regimeval, vergelijkbaar met de immuniteit die Noord-Korea schijnbaar geniet dankzij zijn atoombewapening.
De auteur waarschuwt dat diplomatie tot nu toe vaak door Teheran is ingezet als tactische adempauze: onderhandelingen werden benut om sancties te verlichten, financiële ademruimte te verkrijgen en tegelijkertijd nucleaire en rakettechnologie verder te ontwikkelen. Een zwak of onvolledig akkoord, zonder permanente, controleerbare ontmanteling van de nucleaire infrastructuur, zou het risico vergroten dat Iran in de schijnbare veiligheid van een deal alsnog richting het wapen gaat.
Als reactie pleit het stuk voor een keiharde koers: of Iran werkt onveranderd en controleerbaar mee aan volledige ontmanteling van zijn kernprogramma, of het ziet zich geconfronteerd met opgevoerde tegenmaatregelen — aanzienlijk strengere sancties, sterkere diplomatieke isolatie en, indien nodig, geloofwaardige militaire dreiging. Daarnaast moet het Westen volgens de auteur expliciet meer steun richten op het Iraanse volk en dissidenten, om het regime intern te verzwakken en alternatieven voor verandering te versterken.
De kernboodschap is dat de vrije wereld Iran noch de tijd noch de ruimte mag geven om een atoomwapen te verwerven; het uiteindelijke doel moet zijn het volledige ongedaan maken van het nucleaire programma en het vermijden van ieder akkoord dat de capaciteit of intentie voor atoomwapens effectief zou institutionaliseren. Het stuk verscheen oorspronkelijk bij het Gatestone Institute en combineert strategische, ideologische en binnenlandse analyses om te onderbouwen waarom Teheran naar kernwapens zou streven en welke reacties volgens de auteur noodzakelijk zijn om dat streven te blokkeren.