Overeenkomst met Griekenland versterkt defensiepositie in oostelijke Middellandse Zeegebied

In dit artikel:

Israël en Griekenland ondertekenden op 31 augustus in Tel Aviv het defensieprogramma Achilles Shield ter waarde van 3 miljard euro. Het is volgens het Israëlische ministerie van Defensie de grootste wapenexportovereenkomst in de geschiedenis van de Israëlisch-Griekse betrekkingen en een belangrijke verdieping van de veiligheidsbanden tussen Israël, Griekenland en Cyprus.

Israël zal voor Griekenland een meerlagig luchtverdedigingsnetwerk bouwen met onder meer David’s Sling, SPYDER, Barak MX, ELTA-radars en een nieuw nationaal commandosysteem. Daarnaast is een afzonderlijk contract van 26 miljoen euro gesloten voor Rafael’s Drone Dome, dat bescherming tegen drones moet bieden.

De overeenkomst is niet formeel tegen Turkije gericht, maar deskundigen zien de spanningen met Ankara als een belangrijke reden voor de Griekse aankoop. Griekenland maakt zich zorgen over de Turkse drone- en raketcapaciteiten, de machtsambities van president Recep Tayyip Erdoğan en geschillen over maritieme grenzen en energierechten in de oostelijke Middellandse Zee. Ook de bredere Europese bezorgdheid over drones en raketten sinds de oorlog in Oekraïne speelt mee.

Cyprus moderniseert eveneens zijn luchtverdediging met Israëlische Barak MX-systemen. Het eiland kampt met veiligheidsdreigingen vanuit het Midden-Oosten en met de langdurige aanwezigheid van Turkse troepen in het noorden. Een droneaanval op de Britse basis Akrotiri in maart, vermoedelijk uitgevoerd door Hezbollah, onderstreepte volgens deskundigen de groeiende regionale dreiging.

De deal moet niet alleen afschrikking en zelfverdediging versterken, maar ook de samenwerking tussen de drie landen verdiepen. Griekse bedrijven zouden minstens 25 procent van de productie, het onderhoud en de technologische ontwikkeling voor hun rekening nemen. Israël profiteert daardoor van grotere productiecapaciteit en sterkere toeleveringsketens. Volgens deskundigen ontstaat zo een hechter strategisch partnerschap, al bevat het geen formele verplichting tot collectieve verdediging en kan de regionale wapenopbouw ook tot een nieuw veiligheidsdilemma leiden.