Shas wil stemmen voor ontbinding van de Knesset en vervroegde verkiezingen

In dit artikel:

De ultraorthodoxe Shas-partij heeft aangekondigd dat zij op woensdag zal stemmen voor de ontbinding van de Israëlische regering, vanwege onenigheid over de dienstplicht voor yeshiva-studenten. Deze groep was traditioneel vrijgesteld van militaire dienst, maar recente eisen om duizenden Haredim op te roepen tot het leger zorgen voor spanningen binnen de coalitie. De kwestie is al langer omstreden, vooral sinds de Hamas-aanval in oktober 2023, waarna reservisten langdurig en intensief werden ingezet, terwijl slechts een klein aantal Haredim zich aanmeldde voor dienst.

De Shas-partij sluit zich hiermee aan bij de eerder vertrokken ultraorthodoxe partij Verenigd Thora-Jodendom, die zich verzette tegen de oproepingsacties van het Israëlische leger. Volgens schattingen komen tussen de 63.000 en 66.000 Haredi-mannen in aanmerking voor dienst, maar slechts een fractie van hen neemt daadwerkelijk deel. Dit leidt tot wrijving in een samenleving waar militaire dienstplicht bijna universeel is.

Binnen de coalitie ontstaan voor het eerst geluiden die pleiten voor een hogere Haredi-recrutering, wat een breuk vormt met het verleden waarin dit onderwerp voornamelijk oppositiekwestie was. De woorden van Shas-woordvoerder Asher Medina wijzen op ongenoegen richting premier Netanyahu en een prominente Likud-politicus, Yuli Edelstein, die volgens hem steeds vernederende voorstellen doet die een akkoord belemmeren. Tegelijkertijd beschuldigt Likud-lid Dan Illouz Shas-leider Aryeh Deri van het mede veroorzaken van historische conflicten, waaronder de Oslo-akkoorden, en trekt hij parallellen met recente politieke spanningen.

De politieke situatie is zodanig gespannen dat Yair Lapid van Yesh Atid een motie van wantrouwen tegen de regering heeft aangekondigd, uit angst dat de Knesset onbestuurbaar is geworden. Daarmee lijkt de Israëlische regering op het punt te staan te vallen, mede door de diep verdeelde meningen over de integratie van ultraorthodoxe mannen in het leger en de bredere maatschappelijke implicaties daarvan.